Het systeem van flexibel verlonen, beter bekend als het cafetariaplan, krijgt een wettelijke omkadering die geldt vanaf 2026. De federale regering wil daarmee meer transparantie en gelijkheid creëren in de manier waarop werknemers hun loonpakket kunnen samenstellen.
De nieuwe regels voorzien onder meer een maximumgrens: maximaal 20 % van het jaarlijkse brutoloon kan nog worden ingeruild binnen een cafetariaplan. Het doel is duidelijk — er is meer evenwicht tussen keuzevrijheid en loonstabiliteit.
Hoewel de wetgeving nog in de maak is, werd op 24 juni 2025 een wetsvoorstel ingediend (“Wetsvoorstel 24 juni 2025, Parl. St. Kamer 0945/001”) dat deze omkadering voorzien heeft.
Wat is een cafetariaplan?
Een cafetariaplan laat werknemers toe om binnen hun loonpakket zelf keuzes te maken, bijvoorbeeld tussen:
- extra vakantiedagen of extra cash,
- een fietsleasing of tankkaart,
- een hospitalisatie- of pensioenverzekering,
- of een upgrade van laptop, smartphone of bedrijfswagen.
Voor werkgevers is het een manier om loon op maat aan te bieden zonder de totale loonkost te verhogen.
Toch merkt de overheid op dat de verschillen tussen bedrijven groot zijn, en dat de juridische grondslagen voor dergelijke plannen nog onvolledig waren.
Waarom komt er een wettelijke limiet?
De overheid wil vermijden dat een te groot deel van het brutoloon wordt ingeruild voor voordelen in natura of andere alternatieve beloningen. Dat kan immers leiden tot:
- een minder stabiel loon, met risico’s bij ziekte of ontslag; Solutions
- oneerlijke situaties tussen werknemers met en zonder cafetariaplan;
- complexe administratie en onduidelijke RSZ-grondslagen.
Met een plafond van 20 % van het brutoloon wil men:
- flexibiliteit behouden,
- maar tegelijk de kerncomponent van het loonpakket beschermen.
Belangrijk: deze limiet geldt allen voor de brutoloonruil en niet voor voordelen die daarbuiten vallen (zoals maaltijdcheques, ecocheques of sectorale voordelen).
Wat verandert er concreet?
De wetgeving die voorzien is voor 2026 zal onder meer inhouden:
- een maximale brutoloonruil van 20 % van het jaarbruto-loon;
- verplichting voor werkgevers om hun cafetariaplan te registreren of te melden aan de overheid; Prato
- transparantie- en rapporteringsregels — werknemers moeten vooraf duidelijk weten wat de waarde is van elke keuze;
- behoud van fiscale neutraliteit van het systeem, zolang het binnen de wettelijke grenzen blijft te vallen.
De bedoeling is om de voordelen van flexibel verlonen te behouden, maar het systeem juridisch en fiscaal stevig te verankeren.
Wat betekent dit voor werknemers?
Voor werknemers verandert de filosofie achter flexibel verlonen niet: je blijft zelf keuzes kunnen maken binnen je loonpakket, maar wel binnen duidelijkere grenzen.
Belangrijke aandachtspunten:
- Je kunt nog steeds kiezen voor extra vakantiedagen, fietsleasing, verzekeringen of IT-materiaal.
- De totale waarde van de gekozen voordelen zal niet meer dan 20 % van je bruto-jaarloon mogen bedragen.
- De overheid wil dat je vooraf beter geïnformeerd wordt over de fiscale, sociale en pensioen- gevolgen van je keuzes.
De bedoeling is dus geen inperking van flexibiliteit, maar wel meer duidelijkheid en bescherming.
Wat betekent dit voor werkgevers?
Voor werkgevers wordt het essentieel om hun bestaande cafetariaplannen tijdig te herzien, vóór de inwerking van de nieuwe wettelijke regels.
Belangrijkste actiepunten:
- Inventarisatie – Bereken welk percentage van het loon vandaag al via een cafetariaplan verloopt.
- Aanpassing – Breng je plan in lijn met de 20 %-grens en pas de interne policy aan.
- Overleg – Betrek het sociaal secretariaat, je HR-partner of ondernemingsraad bij de wijziging.
- Communicatie – Leg helder uit waarom de aanpassing gebeurt en wat de impact is voor medewerkers.
Een juridisch correct plan voorkomt discussie met medewerkers, de fiscus of de RSZ.
Context: onderdeel van bredere hervormingen
Deze beperking van cafetariaplannen maakt deel uit van een breder kader van maatregelen rond eerlijk loonbeleid en transparantie, waaronder:
- de Europese Richtlijn loontransparantie (omzetting uiterlijk juni 2026) Liantis
- en de plannen voor herziening van extralegale voordelen om misbruik te beperken.
Samen moeten deze veranderingen zorgen voor meer evenwichtige loonstructuren en meer inzicht voor werknemers in hun totale verloning.
Tot slot
De invoering van een wettelijke limiet voor cafetariaplannen betekent geen einde aan flexibel verlonen, maar wel een stap richting meer duidelijkheid en rechtszekerheid.
Bedrijven die anticiperen op deze wijzigingen winnen aan tijd, én kunnen het voordeel van maatwerk behouden én voldoen aan nieuwe regelgeving.
